Bạn đang muốn học copywriting để đi làm? Tốt lắm – vì đây là kỹ năng rất được săn đón trong thời đại số. Từ công ty truyền thông đến cửa hàng online nhỏ lẻ, ai cũng cần người biết viết nội dung quảng cáo sao cho cuốn hút, rõ ràng và thúc đẩy hành động.
Tuy nhiên, để viết được quảng cáo hiệu quả không chỉ là ngồi xuống “bịa vài câu hay ho”. Copywriting là sự kết hợp giữa tư duy chiến lược và kỹ năng dùng từ. Nếu bạn đang bắt đầu từ con số 0, thì có hai thứ nhất định phải luyện:
-
Tư duy viết đúng – hiểu rõ sản phẩm, khách hàng và mục tiêu
-
Ngôn từ rõ ràng, đúng ngữ pháp, mượt mà – để truyền tải thông điệp hiệu quả
Bài viết này là một hướng dẫn căn bản, giúp bạn xây nền tảng vững vàng trước khi bước vào thực chiến – dù là viết bài Facebook Ads, landing page hay nội dung giới thiệu sản phẩm.
I. HỌC TƯ DUY: VIẾT SAO CHO ĐÚNG
Trước khi bạn đặt tay viết, hãy hiểu rõ tư duy đằng sau mỗi con chữ quảng cáo.
1. Hiểu được thế nào là nội dung – thế nào là quảng cáo?
- Nội dung (Content): Là tất cả những gì được tạo ra nhằm truyền tải một thông tin nào đó với một mục đích nhất định. Mục đích có thể là chia sẻ kiến thức, kể chuyện, giải trí, hoặc truyền cảm hứng.📝 Ví dụ: Một bài blog chia sẻ 5 cách phối đồ mùa hè, hay một video hướng dẫn nấu ăn – đều là nội dung.
- Quảng cáo (Advertising Copy): Là một dạng nội dung đặc biệt – được viết ra với mục tiêu tác động đến cảm xúc hoặc lý trí của người đọc, từ đó thúc đẩy họ thực hiện một hành động cụ thể như mua hàng, đăng ký, để lại thông tin, inbox,…📝 Ví dụ: Một mẫu quảng cáo Facebook với tiêu đề “Sale 50% chỉ hôm nay – Sắm ngay đầm xinh, đón hè rực rỡ!” chính là quảng cáo.
👉 Tóm lại: Tất cả quảng cáo đều là nội dung, nhưng không phải nội dung nào cũng là quảng cáo.
2. Thấu hiểu sản phẩm
Bạn không thể bán thứ mình không hiểu rõ. Vì thế, hãy mổ xẻ sản phẩm:
2.1. Phân biệt Cơ chế – Tính năng – Lợi ích
- Cơ chế / Cấu tạo / Thành phần: Đây là phần “gốc gác” sản phẩm – nó được làm từ gì, cấu tạo ra sao, hoạt động theo nguyên lý gì. Ví dụ: sử dụng chip Snapdragon, vải cotton 100%, cơ chế làm sạch ion âm,…
- Tính năng (Features): Là những điểm cụ thể miêu tả về cơ chế, cấu tạo. Ví dụ: “vải cotton mềm mịn, thấm hút tốt”, “pin 5000mAh sạc nhanh 30 phút”.
- Lợi ích (Benefits): Là thứ khách hàng nhận được từ tính năng đó. Ví dụ: “thoải mái cả ngày dài”, “không lo điện thoại hết pin”.
2.2. Phân biệt lợi ích lý tính và cảm tính
- Lý tính: Dựa trên logic từ cơ chế, cấu tạo, thành phần – máy hút bụi giúp bạn nhàn hơn, nhà sạch hơn.
- Cảm tính: Dựa trên cảm xúc – Mua máy hút bụi cho vợ giúp chồng cảm thấy mình là người thương vợ, chồng tốt.
Một copywriter giỏi biết kết hợp cả hai loại lợi ích để chạm vào trái tim lẫn lý trí người đọc.
3. Thấu hiểu khách hàng
Nếu bạn không hiểu khách hàng, mọi thứ bạn viết ra chỉ là phỏng đoán.
3.1. 6 cấp độ nhu cầu của khách hàng
Để viết đúng thông điệp, bạn cần biết khách hàng đang ở đâu trong hành trình mua hàng. Dưới đây là 6 cấp độ nhu cầu phổ biến:
- Không có vấn đề
- Không có vấn đề nên cũng không có nhu cầu. Ví dụ nhà sư thì không cần lược.
- Có vấn đề, nhưng chưa có nhu cầu
- Họ cảm thấy “có gì đó không ổn” nhưng chưa chủ động tìm giải pháp.
- Có nhu cầu, đang tìm giải pháp
- Cùng một nhu cầu nhưng có nhiều giải pháp khác nhau. Ví dụ giảm cân, có thể tập gym, uống thuốc, hút mỡ…
- Đã có giải pháp, đang tìm thương hiệu
- Họ đã biết mình cần gì, đang cân nhắc chọn ai để mua.
- Biết đến thương hiệu, đang phân vân
- Họ đã nhận biết bạn, nhưng vẫn chưa đủ lý do để ra quyết định mua.
- Đã mua, đang cân nhắc mua lại hoặc giới thiệu
- Giai đoạn giữ chân và biến họ thành người trung thành.
👉 Mỗi cấp độ cần cách viết và lời kêu gọi hành động khác nhau. Đừng viết cho tất cả – hãy chọn đúng đối tượng!
3.2. Hiểu về Insight – cách khai thác
Insight là sự thật ẩn sâu bên trong hành vi khách hàng – điều họ nghĩ nhưng không nói ra.
Ví dụ: “Người mẹ không chỉ muốn con khỏe – họ muốn được công nhận là người mẹ tốt”.
👉 Hãy quan sát, lắng nghe và đặt câu hỏi “Tại sao?” nhiều lần để tìm ra Insight thật sự.
4. Các Cấu Trúc Viết Quảng Cáo.
4.1. Cấu trúc AIDA kinh điển và tổng quát nhất.
- Attention – Gây chú ý
- Interest – Tạo sự quan tâm
- Desire – Khơi gợi ham muốn
- Action – Kêu gọi hành động
Đây là khung xương giúp bạn dẫn dắt cảm xúc người đọc từ tò mò đến hành động.
4.2. Một số cấu trúc biến thể khác, đây là những cấu trúc triển khai từ AIDA
Thời gian đầu mới học, bạn có thể sử dụng các cấu trúc dưới đây cho dễ viết, nó cụ thể hơn rất nhiều.
- 4P: Promise – Picture – Proof – Push
- Promise: Đưa ra lời hứa
- Picture: Vẽ ra viễn cảnh tươi sáng của lời hứa
- Proof: Đưa bằng chứng rằng viễn cảnh trên là khả thi
- Push: Thúc đẩy hành động
- PAS: Problem – Agitate – Solution
- Problem: Gợi ra vấn đề
- Agitate: “khuấy động” cảm xúc bằng cách làm rõ hậu quả
- Solution: Đưa ra giải pháp – chính là sản phẩm/dịch vụ của bạn
- ABB: After – Before – Bridge
- After: Viễn cảnh
- Before: Thực trạng
- Bridge: Kết nối lại những thứ đó.
👉 Mỗi cấu trúc phù hợp với mục tiêu và nền tảng khác nhau. Hãy thử nghiệm và chọn cái phù hợp với sản phẩm và khách hàng của bạn.
5. Kỹ năng kể chuyện – Storytelling: Khi nào và tại sao nên dùng?
Storytelling, hay kỹ năng kể chuyện, không chỉ là kể một câu chuyện cho vui mà là công cụ mạnh mẽ giúp bạn kết nối cảm xúc với khách hàng. Việc đưa câu chuyện vào quảng cáo sẽ giúp nội dung của bạn trở nên sống động, dễ nhớ và thuyết phục hơn nhiều.
Khi nào bạn nên dùng storytelling?
-
Khi muốn tạo dựng niềm tin: Một câu chuyện thật về khách hàng đã dùng sản phẩm và thành công sẽ khiến người đọc cảm thấy tin tưởng hơn là một đoạn mô tả khô khan.
-
Khi sản phẩm có câu chuyện đặc biệt: Ví dụ như nguồn gốc sản phẩm, quy trình làm thủ công, hay câu chuyện sáng lập thương hiệu. Những điều này làm sản phẩm trở nên độc đáo và giá trị hơn trong mắt khách hàng.
-
Khi muốn làm nổi bật lợi ích cảm tính: Storytelling giúp bạn chạm vào cảm xúc người đọc – như niềm vui, sự tự hào, sự an tâm – thay vì chỉ nói về tính năng, số liệu.
-
Khi cần giải thích một vấn đề phức tạp: Thay vì liệt kê khô khan, bạn có thể kể một câu chuyện minh họa giúp khách hàng hiểu rõ hơn và nhớ lâu hơn.
-
Khi muốn khác biệt hóa thương hiệu: Câu chuyện riêng, câu chuyện độc đáo sẽ giúp bạn nổi bật giữa hàng ngàn quảng cáo khác.
Ví dụ nhanh:
-
Thay vì nói “Kem này giúp da trắng sáng,” bạn có thể kể:
“Chị Lan, sau 2 tháng dùng kem, không chỉ da sáng lên mà còn tự tin diện váy đi dự tiệc, khiến đồng nghiệp phải ngẩn ngơ hỏi bí quyết.”
👉 Tóm lại: Dùng storytelling khi bạn muốn khơi gợi cảm xúc, tạo sự gần gũi và ghi nhớ sâu sắc cho khách hàng.
II. RÈN NGÔN TỪ: VIẾT SAO CHO HAY
Nếu tư duy giúp bạn viết đúng ý định, đúng thông điệp mà khách hàng cần nghe, thì ngôn từ chính là công cụ để bạn tạo ra cảm xúc, khiến lời quảng cáo sống động và thuyết phục hơn. Việc chọn từ, cách dùng câu, nhịp điệu lời văn đều góp phần làm cho thông điệp không chỉ đúng mà còn “chạm” được đến trái tim người đọc.
1. Văn phong
Không có một văn phong đúng cho mọi hoàn cảnh – mà có văn phong phù hợp với sản phẩm, mục đích và đối tượng.
Tuỳ vào mục tiêu truyền thông, người đọc và sản phẩm mà bạn cần chọn cách diễn đạt cho phù hợp.
Một số văn phong phổ biến:
- Thân thiện – đời thường: gần gũi, dễ hiểu, phù hợp với người tiêu dùng phổ thông (mỹ phẩm, đồ ăn, dịch vụ chăm sóc,…)
- Hài hước – dí dỏm: giúp tạo thiện cảm và gây chú ý, thường dùng trong quảng cáo mạng xã hội
- Chuyên nghiệp – rõ ràng: phù hợp với sản phẩm B2B, công nghệ, tài chính, khóa học,…
- Truyền cảm – cảm xúc: tạo kết nối sâu, thường dùng cho các chiến dịch cộng đồng, sản phẩm dành cho gia đình, trẻ em,…
- Giật tít – mạnh mẽ: thường dùng để gây chú ý nhanh trên nền tảng có nhiều cạnh tranh như Facebook, TikTok
2. Viết đúng ngữ pháp – không sai chính tả – dễ đọc
- Viết câu ngắn (dưới 20 từ)
- Dùng dấu chấm đúng lúc – đừng viết cả đoạn văn chỉ bằng dấu phẩy!
- Tránh lỗi chính tả – vì nó khiến bạn mất uy tín
- Bố cục rõ ràng – chia đoạn, gạch đầu dòng, in đậm những ý chính
KẾT LUẬN
Copywriting không phải là món quà trời cho, mà là kỹ năng có thể học và rèn luyện. Hãy bắt đầu từ tư duy đúng – hiểu sản phẩm, hiểu khách hàng, hiểu cách viết – rồi trau dồi ngôn từ từng ngày.
Viết quảng cáo hay không phải để bạn nói cho người khác nghe, mà là để họ thấy chính họ trong những gì bạn viết.
